Nutri-Score – co to jest i jak go czytać

Co to jest Nutri-Score?

To oznaczenie umieszczane z przodu opakowania. Wprowadzono je we Francji w 2017 r. Opracowała je agencja zdrowia publicznego Santé publique France na prośbę francuskiego ministerstwa zdrowia, na podstawie prac zespołu prof. Serge'a Hercberga oraz ekspertyz francuskich instytucji naukowych.

Producent może, ale nie musi umieszczać go na opakowaniu. Ma ułatwić porównanie produktów na półce: na przykład dwóch jogurtów czy dwóch rodzajów płatków.

Co oznaczają litery A–E?

Skala ma pięć liter i kolorów, od ciemnozielonego do czerwonopomarańczowego:

• aNutri-Score Anajkorzystniejszy skład odżywczy
• bNutri-Score Bkorzystny
• cNutri-Score Cpośredni
• dNutri-Score Dmniej korzystny
• eNutri-Score Enajmniej korzystny skład odżywczy

Wynik dotyczy 100 g lub 100 ml produktu, a nie porcji. Litera nie mówi więc, ile danego produktu warto zjeść.

Jak liczy się wynik?

Wynik łączy dwie grupy składników. Punkty ujemne dają te, których w diecie warto mieć mniej: energia, cukry, nasycone kwasy tłuszczowe i sól, a w napojach także słodziki. Punkty dodatnie dają błonnik, białko oraz udział owoców, warzyw, roślin strączkowych i orzechów. Suma punktów przekłada się na literę.

Wzór jest publiczny. Do obliczenia potrzebne są wartości z tabeli odżywczej i informacja o udziale owoców, warzyw i orzechów w składzie.

Co zmieniło się w algorytmie?

Komitet naukowy zaktualizował zasady w dwóch krokach: dla produktów stałych w lipcu 2022 r., a dla napojów w marcu 2023 r. W napojach do systemu włączono mleko oraz napoje mleczne i roślinne, dokładniej rozróżniono napoje według zawartości cukru i ograniczono korzyść z zastępowania cukru słodzikami. Producenci dostali dwa lata na dostosowanie etykiet.

Według analizy opublikowanej w Nature Food (2024) nowa wersja lepiej odpowiada zaleceniom żywieniowym i surowiej ocenia m.in. napoje ze słodzikami. Dlatego ten sam produkt może mieć dziś inną literę niż kilka lat temu.

Czy Nutri-Score obowiązuje w Polsce?

Nie. Oznaczenie jest dobrowolne w całej Unii Europejskiej. Według Santé publique France oficjalnie zalecają je Francja, Belgia, Niemcy, Hiszpania, Holandia, Luksemburg i Szwajcaria. Polski nie ma na tej liście, ale niektóre produkty sprzedawane w Polsce mają Nutri-Score na opakowaniu.

W 2025 r. pytanie o zasady stosowania Nutri-Score trafiło do Sejmu w interpelacji do ministra zdrowia. Na poziomie UE planowano wspólne oznaczenie z przodu opakowania, ale według doniesień prasowych z marca 2025 r. prace odłożono z powodu sprzeciwu części państw, m.in. Włoch (stan na marzec 2025).

Czego Nutri-Score nie uwzględnia?

Nutri-Score opiera się na wartościach odżywczych i kilku elementach składu. Nie bierze pod uwagę dodatków do żywności ani stopnia przetworzenia, dlatego produkt z wieloma dodatkami może mieć dobrą literę. Na naszych stronach produktów pokazujemy obok niego wykryte dodatki E i grupę NOVA.

System ma też krytyków. Włoski urząd ochrony konkurencji i konsumentów (AGCM) uznał w 2022 r., że bez wyjaśnienia oznaczenie może być odbierane jako ostateczna ocena zdrowotności produktu, i wymagał od firm informacji, że wynik pochodzi z algorytmu.

NOVA i żywność ultraprzetworzona

NOVA to inna klasyfikacja: nie ocenia składników odżywczych, tylko stopień i cel przetworzenia żywności. Zaproponowali ją badacze z Uniwersytetu w São Paulo (zespół prof. Carlosa Monteiro). Wyróżnia cztery grupy:

1. żywność nieprzetworzona lub minimalnie przetworzona – np. owoce, warzywa, mleko, mięso, także mrożone czy suszone,
2. przetworzone składniki kulinarne – oleje, masło, cukier, sól,
3. żywność przetworzona – np. warzywa z puszki, ryby w oleju, świeże pieczywo, proste sery,
4. żywność ultraprzetworzona – wyroby z wielu składników używanych głównie w przemyśle, często z barwnikami, aromatami czy emulgatorami, np. słodkie napoje, słone przekąski, batony, płatki śniadaniowe, zupy instant.

Klasyfikację stosuje m.in. raport FAO z 2019 r., który zastrzega jednak, że nie oznacza to oficjalnego zatwierdzenia systemu NOVA przez FAO.

Skąd bierzemy ocenę na tej stronie?

Nutri-Score i grupę NOVA przy produktach podajemy według Open Food Facts. Baza wylicza je z deklarowanych wartości odżywczych i składu, także dla produktów, które nie mają oznaczenia na opakowaniu. Jeśli dane są niepełne albo producent zmienił recepturę, wynik może się różnić od litery na opakowaniu. Więcej w opisie jak oceniamy produkty.

W naszej bazie ocenę Nutri-Score ma 12 438 produktów. Tak rozkładają się litery:

Źródła

1. Nutri-Score — Santé publique France, 2025. twórca oznaczenia; zasady, skala A–E, kraje stosujące
2. L'algorithme de calcul du Nutri-Score évolue pour promouvoir des choix alimentaires plus favorables à la santé — Santé publique France, 2023. aktualizacja algorytmu dla produktów stałych i napojów
3. Nutri-Score 2023 update (Merz i in., Nature Food 2024) — Santé publique France, 2024
4. Nutri-Score — Open Food Facts, 2026. jak baza liczy wynik dla produktów bez oznaczenia
5. Italy bans Nutri-Score claims: labelling system could be construed as misleading — Food Business MEA, 2022
6. The label of discord, EU says goodbye to Nutriscore — ANSA, 2025
7. Interpelacja nr 2160 w sprawie oznaczenia Nutri-Score — Sejm RP, 2025
8. Ultra-processed foods, diet quality, and health using the NOVA classification system — FAO, 2019
9. Ultra-processed foods: what they are and how to identify them (Monteiro i in.) — Public Health Nutrition, 2019